2010 - Historische Kring Hoogland

Zoeken
Ga naar de inhoud

Hoofdmenu:

2010

Publicatie's > Boekbesprekingen
 
 
 
 
Uit 2010-2
Gerard Raven

De Grebbelinie is in 1745 aangelegd als verdedigingslijn met waterkommen, met een lengte van 81 km. Deze is daarna herhaaldelijk verbeterd; zo werden in Hoogland in 1799 het Werk aan de Glashut (De Schans) en het Werk bij Krachtwijk toegevoegd. Ook in 1939-1940 en 1944-1945 gebeurde dat.
De provincie heeft de hele linie onlangs opgeknapt. Zo is De Schans weer te zien door intensief snoeiwerk van de begroeiing. Het Werk bij Krachtwijk ligt op de aanrijroute naar Hoogerhorst. Het plan bestaat om de wal te herstellen, waardoor de weg wordt opgehoogd en de waterkering van sleuven met losse planken zou verdwijnen; dat zou mijns inziens een verlies betekenen. Een beter plan is over de dijk tussen Huis Coelhorst en Hoogerhorst een wandel- en fiets­pad aan te leggen. Deze route is veel mooier dan het pad langs de rivier aan de Soester kant dat nu in gebruik is. Verder is er een voorlichtingscampagne gestart om de linie onder de aandacht te brengen. De provincie gaf opdracht om twee boeken te schrijven die hier besproken worden. In Museum Flehite is in mei één van de vijf informatiepunten geopend. Daar is ook een foto te zien van Hooglanders die per boot aankomen in Volendam bij de evacuatie van mei 1940.

Bert Rietberg, Wandelgids Grebbeliniepad Rhenen­Spakenburg (Zwolle: Waanders, 2010), 108 pp, isbn 9789040076640, €13,95
Bert Rietberg is dé kenner van de Grebbelinie. In deze gids heeft hij dertien wandelroutes uitgezet, waarin hij op heldere wijze de weg wijst langs de verdedigingswerken, met mooie kaartjes en foto's. Ook vertelt hij over de bredere geschie­denis van dit gebied en wat er in de dorpen verder te zien is. Helaas vermeldt hij niets over het informatiepunt in Amersfoort.

Jan Blokker jr, Oorlog in je achtertuin. Verhalen van de Grebbelinie (Zwolle: Waanders, 2010), 208 pp, isbn 978040076718, €24,95.
Dit is een bundeling van boeiende vraaggesprek­ken. De provincie had immers ontdekt dat juist de persoonlijke noot in de geschiedschrijving ont­brak. Jan Blokker spoorde 34 mensen op die er nog over konden vertellen, waaronder Wim van Middelaar (hier Middelaar genoemd) en Gerard Monkhorst (lid HKH, maar toen woonachtig in Amersfoort). De auteur had ook de beschikking over de publicaties van de HKH, maar Hoogland komt er in dit boek bekaaid van af. Op pp 118­-119 staan twaalf regeltjes met een impressie van Wim (vakantiegevoel, vader was weg door mobilisatie) en iets over de marmeren bank die Hoogland aan Edam schonk. Het accent van Blokker ligt op de aanloop en de meidagen van '40; over de periode van bezetting en bevrijding is hij veel korter.

Uit 2010-3
Gerard Raven

G.M. Muller, De Grebbelinie. Wat er nog aan herinnert (Historische Vereniging Oud Veenendaal, [2009]), 64 pp, isbn 978 90 809732 7 5, uitverkocht. In het vorige nummer heb ik al twee boeken over de Grebbelinie besproken. Dat van Gerard Muller is een leuke aanvulling, omdat het een fotoboek is. Eerst toont hij oude plattegronden van de forten, waaronder het Werk aan de Glashut en het Werk bij Krachtwijk. Daarna worden alle verdedigingswerken in beeld gebracht, waaronder liefst 34 Hooglandse. Een handig gidsje voor wie ze daarna zelf wil terugvinden.

J.E. Kort, Repertoria op leen- en tijnshoven van de Dom en Oudmunster te Utrecht (Houten: Historische Vereniging Tussen Rijn en Lek, 2010), 262 pp J.C. Kort, Repertoria op leen- en tijnshoven in de Gelderse Vallei (Houten:
Historische Vereniging Tussen Rijn en Lek, 2010), 227 pp, ter inzage in Archief Eemland.
Samenvattingen van beleningen met landgoederen in Hoogland, die alleen met doorbladeren te vinden waren. In het eerste boek half Klein Emiclaer 1368-1578 en drie morgen genaamd Calveen in Zeldert (pag 158). Het tweede boek Calveen, Graafschap en Houtkamp (33-34), Duist, Groot en Luttike Wede en Schoonoord (68-74), Calveen, De Haar, Schothorst en Zeldert (178-180), Klapmuts, Lage Hoeve in Emiclaer en Langerijst (182-183), Groot Wede en afsplitsingen (207­214), Luttike Wede en afsplitsingen als Onstede (214-216,220-227), Breeland, De Haar en Valkenhoef (218). Een mooie bron voor boerderijonderzoek.


De canons van Eemland en Hoogland
Of wat iedereen in deze regio zou moeten weten ...
'Wat zouden bewoners van Eemland moeten weten van de geschiedenis van hun eigen omgeving? Welke onderwerpen horen thuis in de canon van het noord­oosten van de provincie Utrecht? Over deze vragen hebben de erfgoedinstellin­gen in de regio zich gebogen toen Landschap Erfgoed Utrecht hen uitdaagde
om in navolging van de nationale canon een regionale canon samen te stellen. Intussen staat de canon van Eemland op de website www.utrechtsecanons.nl en kan iedereen daarop reageren: wat vindt u als bewoner van (of geÏnteresseer­de in) de regio van de gekozen thema's? Bent u het eens met de selectie of mist u onderwerpen? Inmiddels is de website klaar voor de volgende stap: het toe­voegen van lokale canons.'

Dat meldt Mieke Heurneman van Landschap Erfgoed Utrecht (tevens onze nieuwe redacteur). Op de website vinden we inderdaad enkele vermeldingen van Hoogland: de ontginningen van Duist en Calveen, de Boerenleenbank (met Malen en Zuivelfabriek), de Watersnood van 1916, de evacuatie van mei '40 en de naoorlogse geschiedenis (met annexatie met de bouw van nieuwe wijken).

Maar een canon van Hooglandse geschiedenis zou er natuurlijk anders uit zien. Wie van de lezers wil zijn/haar 25 hoogtepunten eens insturen?
Voor meer informatie over www.utrechtsecanons.nl kunt u contact opnemen met Mieke, 030 220 5534 of m.h~urneIllan@landschaDerfgoedutrecht.n1.

Alle Mussertpalen op het web
In ons blad van 2002 schreef Berend Drok over de provin­ciale grenspalen langs de Hamseweg.
Op http://utrechtii.blogspot.com/staan sinds kort foto's van alle palen, gemaakt door Rien de Schipper uit Eindhoven. Vandaar kan ook worden doorgeklikt naar een kaartje met palen, naar streetview-foto's en naar het artikel van Berend.



 
 
 
Terug naar de inhoud | Terug naar het hoofdmenu